CD&V wil plafonnering makelaarstarieven. CIB reageert: “Prijsplafonnering in een vrije dienstensector opleggen? Hallucinant!”
CD&V heeft een wetsvoorstel gelanceerd om de tarieven van vastgoedmakelaars te plafonneren. Het voorstel krijgt vandaag heel wat media-aandacht en maakt daarbij gewag van erelonen tot 6%. CD&V wil ook een plafonnering voor verhuur opleggen en lijkt daarbij gesteund te worden door Vooruit. Als sectororganisatie hebben we fel gereageerd tegen dit wetsvoorstel, temeer omdat de christendemocraten onze volledige sector ermee culpabiliseren. Bovendien is het ongezien dat een plafond zou opgelegd worden in een sector met vrije dienstverlening waarbij de consument de vrije keuze heeft. Als CIB vinden we het voorstel (en dus nog lang geen beslissing!) dan ook hallucinant. We zetten de situatie en onze analyse voor jou op een rij.
1. Het debat vertrekt van een fout beeld van de markt
De verwijzing door CD&V naar erelonen van 6% wekt de indruk dat dit gangbaar is. Dat is niet het geval. Objectieve data spreken dit ook tegen. Het Prijzenobservatorium stelt expliciet dat makelaarserelonen in België gemiddeld rond 3% liggen en daarmee zelfs onder het Europese gemiddelde van 3,3%. De beeldvorming die vandaag wordt gecreëerd, stemt dus niet overeen met de realiteit op het terrein.
2. De consument heeft vandaag volledige keuzevrijheid
Het inschakelen van een vastgoedmakelaar is geen verplichting. Elke verkoper of verhuurder beslist zelf of hij beroep doet op een professional en dus ook of hij het bijhorende ereloon betaalt.
Dat het marktaandeel van vastgoedmakelaars hoog blijft en zelfs stijgt, is veelzeggend.
Het toont aan dat consumenten de prijs-kwaliteitverhouding van de dienstverlening erkennen.
In die context is het moeilijk te verantwoorden waarom net deze tarieven gereguleerd zouden moeten worden.
3. Tariefregulering botst met vrije markt en mededinging
Het voorstel om tarieven te plafonneren roept fundamentele vragen op. De vastgoedmarkt is vandaag een vrije en competitieve markt, waarin prijszetting het resultaat is van concurrentie, dienstverlening en lokale context. Een opgelegd plafond staat haaks op die principes en kan bovendien moeilijk te rijmen zijn met de Europese regels inzake vrije mededinging. Bovendien zorgen het Wetboek Economisch Recht en het Beroepsinstituut van Vastgoedmakelaars (BIV) voor grondig toezicht op de bescherming van consumentenrechten en naleving van de deontologie van vastgoedmakelaars.
4. De sector evolueert al richting meer flexibiliteit
De praktijk is bovendien genuanceerder dan vaak wordt voorgesteld:
- ‘No cure, no pay’ blijft het dominante model
- Er ontstaat steeds meer variatie in prijszetting
- Dienstverlening wordt vaker modulair aangeboden
Met andere woorden: de markt is al in beweging en speelt in op verschillende noden van klanten.
5. Impact op verhuur: reëel risico op terugtrekking
De voorgestelde beperking van erelonen bij verhuur baart zorgen. In de praktijk is al langer duidelijk dat een vergoeding van één maand huur vaak onvoldoende is om de kosten te dekken, zeker gezien:
- het hoge aantal kandidaat-huurders
- de intensieve opvolging en screening
- de administratieve verplichtingen
Veel kantoren geven vandaag al aan dat verhuuractiviteiten onder druk staan.
Een verdere beperking van de erelonen dreigt ertoe te leiden dat kantoren afhaken.
Het gevolg laat zich raden: minder professioneel begeleide verhuur en een nog krapper aanbod op de huurmarkt.
6. Dit voorstel mist de kern van het probleem
De betaalbaarheid van wonen is een reële uitdaging.
Maar de oorzaken liggen elders:
- een structureel tekort aan woningen
- een hoge fiscale druk
- stijgende bouw- en renovatiekosten
Het viseren van één schakel in de vastgoedketen verandert niets aan die fundamenten.
Onze positie
CIB heeft dit ook duidelijk zo gecommuniceerd in de media:
- de gehanteerde cijfers zijn niet representatief
- de voorgestelde maatregelen zijn economisch en juridisch problematisch
- en vooral: ze dragen niet bij aan echte oplossingen
Een hele sector culpabiliseren helpt niemand vooruit.
Wat betekent dit voor jou?
Het voorstel is een politiek voorstel vanuit één partij en nog geen regelgeving Het debat kan de komende weken aanhouden en verder worden aangescherpt. Wij blijven dit dossier actief opvolgen en verdedigen jouw belangen. Je mag erop rekenen dat CIB dit met de nodige slagkracht blijft opnemen.
