Extra watergevoelige openruimtegebieden (WORG’s) op komst
Eind juni heeft de Vlaamse regering 26 extra watergevoelige openruimtegebieden in de provincies West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen, Antwerpen en Vlaams-Brabant voorlopig aangeduid, goed voor ca. 285 hectare. Vanaf 1 september tot en met 30 oktober loopt een openbaar onderzoek naar de voorlopige aanduiding van deze gebieden. Daarna volgt de definitieve beslissing, met mogelijks her en der nog een kleine wijziging in de gebiedsafbakening. We vestigen de aandacht op deze aanduiding, gelet op de impact op de bijzondere informatieplicht VCRO.
De aanduiding als watergevoelig openruimtegebied heeft stevige consequenties. De stedenbouwkundige bestemming van de percelen verandert immers: ‘WORG’ is een bestemming op zichzelf.
Binnen watergevoelig openruimtegebied mag niet gebouwd of ontwikkeld worden. De percelen zijn voorbehouden voor waterberging.
De specifieke 26 zones waar het nu over gaat, zijn nog onbebouwd. Het gaat om ‘open gebied’. Maar vaak gaat het wel om locaties die als woonreservegebied waren aangeduid of een bestemming hadden die verharding toelaat. De aanduiding als watergevoelig openruimtegebied overschrijft die bestemming en garandeert zo het behoud van het onverhard karakter.
Volgens het kabinet-Brouns gaat het inzonderheid om ‘de laatste signaalgebieden met bouwvrije opgave waar nog geen proces voor lopend was, aangevuld met gebieden met een hoge ontwikkelingsdruk die zowel door lokale besturen als waterloopbeheerders werden voorgesteld.’
Het betreft: Watermolenstraat - Aalst - 0,9 ha Mondingsgebied Bellebeek - Affligem en Liedekerke - 13,2 ha Bommels - Assenede - 9,6 ha Hoevestraat - Beerse - 0,8 ha Dr. Paul Janssenstraat - Beerse en Vosselaar - 3,6 ha Weesbeek - Boortmeerbeek - 1,4 ha Meerslos - Geraardsbergen - 1,5 ha WUG Denderhoutem - Haaltert - 1,6 ha Bergebeek - Heist-op-den-Berg - 3,1 ha Wuytsbergen - Herentals - 2,6 ha Beekhoek - Hove - 3,3 ha Pluimbeek - Kortrijk - 2,1 ha Stuivenberg - Kleinmeers - Kruisem en Gavere - 188,5 ha Langestraat - Lebbeke - 1,2 ha Valier - Liedekerke - 2,1 ha Bleykerijbeek - Malle - 3,2 ha Schonebeek - Menen - 2,3 ha Gompelbaan - Mol - 1,6 ha Hoeveloopweg - Mol - 1,3 ha Dode Dreef - Oud-Turnhout - 0,8 ha Het Laar - Ranst - 2,9 ha Hobrug - Retie - 2,5 ha Stationsstraat - Rotselaar en Leuven - 3,2 ha Schorvoort - Turnhout - 6,3 ha Eggestraat - Vosselaar - 0,2 ha Groene Briel - Zelzate - 25,0 ha
Minister Brouns gaf ook mee in de pers dat het meestal gronden zijn in eigendom van lokale besturen, maar niet uitsluitend. Private eigenaars hebben recht op een planschadevergoeding.
Bij de definitieve aanduiding van deze watergevoelige openruimtegebieden zullen percelen die er in liggen en verkocht worden dus de bestemming van ‘WORG’ dragen. Binnen de bijzondere informatieplicht VCRO heeft dit impact op de afkortingen die je moet gebruiken in de publiciteit en op de vermelding in overeenkomsten. We herinneren nog even aan de regels.
Wat moet je vermelden rond WORG’s in de publiciteit?
Er zijn twee scenario’s:
1 Het onroerend goed ligt niet in watergevoelig openruimtegebied
De VCRO (art. 5.2.5) zegt: ‘In voorkomend geval wordt ook vermeld of het onroerend goed het voorwerp uitmaakt van een aanduiding als watergevoelig openruimtegebied’.
Belangrijk hier is de bewoording ‘in voorkomend geval’. Met andere woorden: als het goed niet in een worg ligt, is er geen vermelding vereist. Net daarom voorziet het Departement Omgeving geen aparte afkorting ‘geen worg’ of ‘niet-worg’.
2 Het onroerend goed ligt in watergevoelig openruimtegebied
De aanduiding als watergevoelig openruimtegebied is een bestemmingswijziging. De vorige (vaak harde) bestemming wordt overschreven. Sowieso moet je dus punt 2 van de oplijsting onder de bijzondere informatieplicht VCRO aanpassen. Je bent daar immers verplicht om de meest recente stedenbouwkundige bestemming te noteren. Dat wordt ‘worg’.
Op die wijze is de koper meteen geïnformeerd over de ligging in een watergevoelig openruimtegebied. De vermelding is meteen voorzien.
Bijgevolg moet je dit ook niet op het einde van de afkortingen nog een tweede maal (dubbel) vermelden. De aanduiding als worg staat reeds onder de meest recente bestemming. Net daarom heeft het Departement Omgeving de afkorting ‘worg’ voorzien onder de lijst van mogelijke stedenbouwkundige bestemmingen.
Makkelijk op te zoeken in RealSmart
We weten vandaag nog niet wanneer de definitieve aanduiding van de 26 extra watergevoelige openruimtegebieden zal vallen. Weet dat dit kan gebeuren in de loop van een verkoopdossier. Het in het verleden verkregen stedenbouwkundig uittreksel zal niet meer up-to-date zijn. Wees dus extra voorzichtig bij verkopen van percelen die in signaalgebied liggen.
Het is wel zo dat de eigenaars van percelen die geheel of gedeeltelijk binnen de voorlopige aanduiding liggen per brief geïnformeerd worden over de voorlopige aanduiding en over het openbaar onderzoek. In beginsel mag je veronderstellen dat je opdrachtgever je hierover dan ook zal (en moet) informeren.
En weet dat je via het rapport ‘Gewestinfo’ in RealSmart eenvoudig de impact kan nagaan. Het al dan niet gelegen zijn in watergevoelig openruimtegebied is aan dit rapport toegevoegd.
